Jak naprawić internet? Rusza ogólnopolska narada obywatelska

19 listopada 2026 | O procesie

Internetowe oszustwa, wykradanie danych, uzależniające algorytmy, manipulowanie informacjami czy zagrożenia związane ze sztuczną inteligencją. Niemal każdy z nas styka się z nimi na co dzień. Ale czy możemy mieć wpływ na rozwiązania, które nas przed nimi ochronią? Senat Rzeczypospolitej Polskiej, Fundacja Stocznia i Ministerstwo Cyfryzacji zapraszają do udziału w Ogólnopolskiej naradzie obywatelskiej o bezpiecznym internecie, której efektem będą społeczne rekomendacje działań dla władz centralnych.

– Narada ma odpowiedzieć na dwie narastające frustracje. Pierwsza dotyczy tego, jak wygląda dziś internet i jak niewielki mamy wpływ na zasady jego funkcjonowania. Druga – sposobu prowadzenia debaty publicznej, w której często więcej jest politycznych sporów niż rozmów o rzeczywistych problemach i ich rozwiązaniach – mówi Magdalena Biejat, Wicemarszałkini Senatu RP. – Ogólnopolska narada obywatelska jest próbą zmiany obu tych rzeczy: przyznaje głos i wpływ osobom korzystającym z internetu oraz tworzy przestrzeń do wspólnego poszukiwania rozwiązań ponad podziałami – dodaje.

Wszystkie kluby i koła w Senacie powiedziały „tak”

Gospodarzem narady jest Senat RP. Nad przebiegiem całego procesu czuwa komitet monitorujący złożony z przedstawicieli wszystkich senackich klubów i kół. To oni zadecydowali o tym, że tematem narady będzie właśnie bezpieczny internet.

– Jesteśmy zgodni: bezpieczeństwo w internecie to sprawa ważna dla nas wszystkich, niezależnie od partyjnych barw. Sprawa, która wymaga szerokiej rozmowy i wspólnego działania – mówi Wicemarszałkini Biejat. – Fakt, że w proces zaangażowały się wszystkie grupy polityczne w Senacie, daje gwarancję, że na jego koniec usiądziemy do stołu i wspólnie odpowiemy na głos, który przekażą nam obywatele i obywatelki – dodaje.

Ktoś popsuł nam internet

29,4 mln osób w Polsce, czyli prawie 80% z nas, korzysta z internetu1. Technologia ułatwia nam pracę, naukę, komunikację i dostęp do informacji, ale stawia też przed nami coraz większe wyzwania. Na oszukańczych reklamach w internecie, przez które tracimy swoje pieniądze, platformy zarabiają setki milionów złotych rocznie2. Ponad połowa (55%) dzieci w wieku 7–12 lat korzysta z serwisów społecznościowych i komunikatorów, mimo że nie są one przeznaczone dla tej grupy wiekowej3, a 30% młodych Polaków (18–29 lat) wskazuje na AI jako najważniejsze zagrożenie dla swojej przyszłości zawodowej4. Prawie 8 na 10 osób deklaruje, że miało styczność z fake newsami5, ale platformy społecznościowe usuwają zaledwie ułamek dezinformacji zgłaszanej im przez analityków NASK (6,7% w pierwszym półroczu 2026 r.)6. Stawką jest więc nie tylko to, co widzimy w internecie, lecz także nasze zdrowie, praca, portfel i prawa. To właśnie w tych kategoriach uczestnicy i uczestniczki procesu będą rozpatrywać zagrożenia, przed którymi powinno chronić nas państwo.

Polska, w której ludzie o różnych poglądach się dogadują, istnieje. Przyjdź na naradę i zobacz

Jak chronić się przed oszukańczymi reklamami? Czy algorytmy powinny decydować o dostępie do kredytów i świadczeń? Jak przeciwdziałać zalewowi fake newsów? Jak reagować na treści szkodliwe? To tylko niektóre z wyzwań, jakie wiążą się z korzystaniem z platform internetowych i sztucznej inteligencji. Nie trzeba mieć jednak gotowych recept, by móc o nich rozmawiać. Warto zacząć od wymiany doświadczeń i wspólnego namysłu. Taką przestrzeń dają narady lokalne o bezpiecznym internecie.

Narada lokalna to kilkugodzinne, moderowane spotkanie, podczas którego uczestnicy i uczestniczki rozmawiają o zagrożeniach związanych z platformami internetowymi i sztuczną inteligencją oraz szukają dla nich możliwych rozwiązań.

– Często zakładamy, że jako społeczeństwo nie potrafimy się już porozumieć. My wiemy, że jest inaczej. Zorganizowaliśmy jako Stocznia ogólnopolskie narady obywatelskie i wiele narad lokalnych. Przekonaliśmy się, że kiedy stworzy się odpowiednie warunki, zapewni dostęp do wiedzy i przestrzeń do wzajemnego wysłuchania, ludzie potrafią nie tylko konstruktywnie rozmawiać, lecz także – mimo dzielących ich różnic – zaczynają myśleć o dobru wspólnym. Właśnie o to chodzi w naradach – aby z różnych doświadczeń i punktów widzenia powstały wspólne propozycje, które będą kompasem dla decyzji podejmowanych przez władze – mówi Kuba Wygnański z Fundacji Stocznia.

Narady będą się odbywały od listopada 2026 r. do stycznia 2027 r. w całym kraju. Zorganizują je m.in. senatorzy i senatorki, ale może to zrobić dosłownie każdy – organizacje społeczne, szkoły, biblioteki, grupy nieformalne i osoby indywidualne. Fundacja Stocznia przygotowała scenariusz i materiały, które pomogą poprowadzić spotkanie w dowolnym gronie, bez konieczności zapraszania ekspertów. Narady mogą być spotkaniami otwartymi albo kierowanymi do konkretnych środowisk, np. rodziców, uczniów, członkiń kół gospodyń wiejskich czy osób pracujących w mediach. Każda z tych grup może wnieść do rozmowy inne doświadczenia i perspektywę.

Od lokalnych spotkań do rekomendacji na poziomie kraju

Narady lokalne to pierwszy etap procesu. Osoby, które nie wezmą udziału w tych spotkaniach, będą mogły zabrać głos i podzielić się swoimi pomysłami poprzez formularz internetowy.

Następnie, wnioski ze wszystkich spotkań i głosy z formularza zostaną zebrane, opublikowane i przekazane osobom wylosowanym do udziału w ogólnopolskim panelu obywatelskim, który będzie kulminacyjnym etapem procesu. W ten sposób pomysły i doświadczenia wszystkich zainteresowanych osób staną się częścią rozmowy o rozwiązaniach na poziomie całego kraju.

Podczas panelu rozmawiać będzie 110 losowo wybranych mieszkańców i mieszkanek naszego kraju, tworzących swoistą Polskę w pigułce. Uczestnicy i uczestniczki wysłuchają ekspertów i ekspertek oraz zainteresowanych stron. Wszystkie wystąpienia będą transmitowane on-line. Dzięki temu także osoby, które nie wezmą udziału w panelu, będą mogły się z nimi zapoznać.

Paneliści i panelistki przedyskutują możliwe rozwiązania i wspólnie zadecydują, które z nich rekomendować władzom do wdrożenia. Będą spotykać się przez trzy weekendy – w marcu, kwietniu i maju 2027 roku. Ostateczne głosowanie nad rekomendacjami odbędzie się w sali obrad Senatu RP. Wylosowani obywatele i obywatelki zajmą wtedy miejsca, w których na co dzień zasiadają senatorowie i senatorki.

Efektem procesu będą rekomendacje odpowiadające na pytanie: „Jak państwo polskie powinno nas chronić przed zagrożeniami związanymi z platformami internetowymi i sztuczną inteligencją?”. Zostaną one przekazane Senatowi RP oraz Ministerstwu Cyfryzacji, które publicznie się do nich odniosą.

O projekcie

Ogólnopolska narada obywatelska o bezpiecznym internecie to projekt współorganizowany przez Fundację Stocznia i Senat Rzeczypospolitej Polskiej, w partnerstwie z Ministerstwem Cyfryzacji, realizowany z dotacji Funduszu Społeczeństwa Obywatelskiego EOG finansowanego przez Islandię, Liechtenstein i Norwegię w ramach Funduszy EOG i Funduszy Norweskich.

Źródła:

  1. Badanie Mediapanel za wrzesień 2026 – internet: https://media-panel.pl/pl/aktualnosci/wyniki-badania-mediapanel-za-wrzesien-2026-internet/.
  2. INSTRAT (2026), „Skala problemu. Oszukańcze reklamy na platformach Mety”: https://instrat.pl/scamy-meta.
  3. Bigaj, M., Ciesiołkiewicz, K., Hofmokl, J., Mikulski, K., Miotk, A., Przewłocka J., Rosa, M., Załęska, A. (2026), „Internet dzieci 2026. Raport z monitoringu obecności dzieci w internecie”: https://pkdp.gov.pl/wp-content/uploads/2026/06/raport-internet-dzieci-2026.pdf.
  4. OLX Praca (2026), „Globalna zmiana, lokalne perspektywy. Jak młodzi Europejczycy postrzegają wpływ AI na swoją przyszłość zawodową?”.
  5. Fundacja DigitalPoland (2026), „Dezinformacja oczami Polaków. Edycja 2026”: https://digitalpoland.org/publikacje/pobierz?id=c60e63e1-722f-4ed6-9581-c1c49bc6339b.
  6. NASK (2026), „Reakcja platform społecznościowych na zgłoszenia w I półroczu 2026 roku”: https://www.nask.pl/magazyn/reakcja-platform-spolecznosciowych-na-zgloszenia-w-i-polroczu-2026-roku.